Uniwersytet w Białymstoku - Centralny System Uwierzytelniania
Strona główna

Najnowsza historia wschodnich sąsiadów Polski (Rosji, Litwy, Białorusi, Ukrainy) 350-MS1-3NHW
Wykład (WYK) Rok akademicki 2022/23

Informacje o zajęciach (wspólne dla wszystkich grup)

Liczba godzin: 60
Limit miejsc: (brak limitu)
Literatura:

A. Kasekamp, Historia państw bałtyckich, Warszawa 2013

P. Łossowski, Litwa, Warszawa 2001

H. Wisner, Litwa. Dzieje państwa i narodu, Warszawa 1999

K. Buchowski. Polityka zagraniczna Litwy 1990-2012, Białystok 2013

Hrycak Jarosław, Historia Ukrainy 1772-1999. Narodziny nowoczesnego narodu, Lublin 2000.

Łatyszonek Oleg, Mironowicz Eugeniusz, Historia Białorusi od połowy XVIII w. do końca XX wieku, Białystok, b.d.w.

Mironowicz Eugeniusz, Historia Białorusi XX i XXI wieku, Białystok 2021.

L. Zyblikiewicz i in., Polityka zagraniczna Federacji Rosyjskiej, Kraków 2010

S. Bieleń, Polityka zagraniczna Rosji, Warszawa 2008.

D. Remnick, Zmartwychstanie. Walka o nową Rosję, Warszawa 1997

W. Marciniak, Rozgrabione imperium, Kraków 2001

Olszański Tadeusz, Historia Ukrainy w XX wieku, Warszawa 1994.

Szybieka Zachar, Historia Białorusi 1795-2000, Lublin 2002.

Najnowsza historia wschodnich sąsiadów Polski (Białoruś) - zajęcia prowadzone przez prof. W. Śleszyńskiego

Literatura podstawowa:

Mironowicz Eugeniusz, Białoruś, Warszawa 1999.

Śleszyński Wojciech, Świat pogranicza. Stosunki społeczno-polityczne na pograniczu polsko-litewsko-białoruskim w XX i XXI wieku. Wykłady – część 2. Okupacja niemiecka (1941-1944), czasy komunistyczne (1944-1990), wyzwania współczesności (1990-2010), Białystok-Kraków 2010.

Śleszyński Wojciech, Historia w służbie polityki. Zmiany polityczne a konstruowanie przekazu historycznego na ziemiach białoruskich w XX i XXI wieku, Białystok 2018.

Literatura pomocnicza:

Foligowski Przemysław, Białoruś. Trudna niepodległość, Wrocław 1999.

Gawin Tadeusz, Polskie odrodzenie na Białorusi 1988–2005, Białystok 2010.

Huntington Samuel, Zderzenie cywilizacji i nowy kształt ładu światowego, Warszawa 1998.

Michaluk Dorota, Białoruska Republika Ludowa 1918–1920. U podstaw białoruskiej państwowości, Toruń 2010.

Mikołajczak Stanisław, Polacy na Białorusi w latach 1987–2008. Funkcjonowanie organizacji mniejszości polskiej w systemie politycznym, Poznań 2013.

Mironowicz Eugeniusz, Polityka zagraniczna Białorusi 1990–2010, Białystok 2011.

Mironowicz Eugeniusz, Wojna wszystkich ze wszystkimi. Białoruś 1941–1944, Kraków 2015.

Poczobut Andrzej, System Białoruś, Gliwice 2012.

Radzik Ryszard, Białorusini – między Wschodem a Zachodem, Lublin 2012.

Radzik Ryszard, Formowanie się nowoczesnej Białoruskości w XX stuleciu, [w:] Białoruś w XX wieku w kręgu kultury i polityki, red. Dorota Michaluk, Toruń 2007.

Radzik Ryszard, Kim są Białorusini?, Toruń 2004.

Sahanowicz Hienadź, Wojna z białoruską historią, [w:] Tematy polsko-białoruskie. Historia. Literatura, Edukacja, red. Robert Traba, Olsztyn 2003.

Sahanowicz Hienadź, Źródła pamięci historycznej współczesnej Białorusi. Powrót zapadnorusizmu, Lublin 2006.

Slepyan Kenneth, Partyzanci Stalina. Radziecki ruch oporu w czasie II wojny światowej, Poznań 2008.

Szybieka Zachar, Historia Białorusi 1795–2000, Lublin 2002.

Śleszyński Wojciech, Bezpieczeństwo wewnętrzne w polityce państwa polskiego na ziemiach północno-wschodnich II Rzeczypospolitej, Warszawa 2007.

Śleszyński Wojciech, Kresy Wschodnie czyli Białoruś Zachodnia. Historia, współczesność, pamięć, Łomianki 2013.

Walka instytucji państwowych z białoruską działalnością dywersyjną 1920–1925. Dokumenty do dziejów Kresów Północno-Wschodnich II Rzeczypospolitej, wstęp i oprac. nauk. W. Śleszyński, Białystok 2005.

Wierzbicki Marek, Polacy i Białorusini w zaborze sowieckim. Stosunki polsko-białoruskie na ziemiach północno-wschodnich II Rzeczypospolitej pod okupacją sowiecką 1939–1941, Warszawa 2000.

Winnicki Zdzisław Julian, Ideologia państwowa Republiki Białoruś – teoria i praktyka projektu. Analiza politologiczna, Wrocław 2013.

Winnicki Zdzisław Julian, Tematy białorusko-polskie. Antologia, Wrocław 2010.

Winnicki Zdzisław Julian, Współczesna doktryna i historiografia białoruska (po roku 1989) wobec Polski i polskości, Wrocław 2003.

Efekty uczenia się:

Absolwent zna i rozumie:

- podstawowe instytucje i organizacje będące uczestnikami relacji międzynarodowych oraz ich historię;

- ma podstawową wiedzę na temat stosunków międzynarodowych na płaszczyźnie politycznej, ekonomicznej i kulturalnej oraz ich historycznych uwarunkowań;

- ma podstawową wiedzę z zakresu historii stosunków międzynarodowych;

- ma podstawową wiedzę z zakresu historii współczesnej;

- źródła więzi o charakterze ekonomicznym, etnicznym, kulturowym i politycznym i ich znaczenie w stosunkach międzynarodowych;

- podstawowe mechanizmy kulturowe, polityczne, prawne i ekonomiczne warunkujące stosunki międzynarodowe oraz ich podłoże historyczne.

Absolwent potrafi:

- dostrzegać problemy na płaszczyźnie międzynarodowej i ich źródła historyczne;

- umieścić problemy międzynarodowe w kontekście historycznym;

- wyszukiwać, selekcjonować, analizować i syntetyzować informacje z wykorzystaniem różnych źródeł;

- doszukiwać się związków przyczynowo-skutkowych wydarzeń międzynarodowych;

- interpretować krajowe i międzynarodowe wydarzenia, odwołując się do wiedzy teoretycznej i uwarunkowań historycznych;

- na podstawie wiedzy historycznej prognozować rozwój sytuacji międzynarodowej;

- analizować aktualną sytuację międzynarodową w poszczególnych regionach świata, z uwzględnieniem kontekstu historycznego;

- na podstawie wiedzy historycznej ocenić konsekwencje aktualnych wydarzeń międzynarodowych;

- przygotować prezentację multimedialną oraz wykorzystywać odpowiednie systemy informatyczne;

- komunikować się w jednym języku wschodnioeuropejskim na poziomie A2 ESOKJ;

- przygotować pracę pisemną (w tym także dyplomową) z zakresu stosunków międzynarodowych, przestrzegając reguł redakcyjnych i językowych;

- współdziałać i pracować w grupie, przyjmując w niej różnej role;

- samodzielnie zdobywać i utrwalać wiedzę w sposób uporządkowany i systematyczny przy zastosowaniu nowoczesnych technik pozyskiwania, klasyfikowania i analizowania informacji.

Absolwent jest gotów do:

- krytycznego formułowania sądów na temat podstawowych kwestii politycznych, kulturowych, ekonomicznych i prawnych na płaszczyźnie międzynarodowej, uwzględniając także ich historyczny kontekst;

- pracy w dziedzinie obszaru zainteresowań, stosując się do zasad etycznych;

- funkcjonowania w środowisku wielokulturowym, rozumie wartość pluralizmu i tolerancji;

- uznawania i szanowania różnic punktów widzenia determinowanych różnym podłożem narodowym i kulturowym.

Absolwent:

- ma szacunek do wiedzy opartej na podstawach naukowych;

- docenia rolę wiedzy uzyskanej w dziedzinie obszaru zainteresowań dla kształtowania więzi społecznych na poziomie lokalnym i ponadlokalnym;

- docenia, szanuje i jest gotów promować dziedzictwo historyczno-kulturowe swojego regionu, Polski i Europy.

Metody i kryteria oceniania:

Egzamin pisemny. Student losuje 3 z zestawu 60 pytań. Pytania zostaną podane do wiadomości studentom tydzień przed egzaminem. Pytana nawiązują do treści wykładu i wskazanej literatury.

Zakres tematów:

Geneza litewskiego odrodzenia narodowego na przełomie XIX i XX w.

- Litwa w latach międzywojennych

- Dzieje Litwy i Litwinów podczas drugiej wojny światowej

- Historia LSRR

- Druga niepodległość Litwy- blaski i cienie

- Stosunki litewsko-polskie w XX i XXI w.

- Ruchy narodowe Ukraińców i Białorusinów na przełomie XIX i XX wieku. I wojna światowa i wojny o niepodległość.

- BSRR i USRR – od nacjonalizacji do sowietyzacji. Białorusini i Ukraińcy w międzywojennej Polsce.

- II wojna światowa na Litwie i Białorusi.

- Powojenna historia BSRR i USRR.

- Rozpad imperium sowieckiego. Budowa niepodległych państw: Republiki Ukrainy i Republiki Białoruś.

- Kolorowe rewolucje. Rosyjska agresja przeciwko Ukrainie, jej uwarunkowania i konsekwencje.

Epoka Gorbaczowa, próby reform i destabilizacja systemu

Rozpad ZSRR, narodziny Federacji Rosyjskiej - uwarunkowania wewnętrzne i międzynarodowe

FR w okresie prezydentury Jelcyna - społeczeństwo, gospodarka, życie polityczne

FR w stosunkach międzynarodowych w latach 90-tych XX w.

Przebudowa stosunków politycznych i społecznych w Rosji w XXI wieku

Polityka zagraniczna prezydenta Putina

Najnowsza historia wschodnich sąsiadów Polski (Białoruś) - zajęcia prowadzone przez prof. W. Śleszyńskiego

1/ Zajęcia wprowadzające. Białoruś – początek XX wieku, II wojna światowa. Świat komunistyczny i nazistowski

2/ Na drodze do komunizmu. BSRS 1944–1991

3/ W poszukiwaniu nowej (narodowej). Republika Białoruś 1991–1994

4/ Pierwsze lata rządów prezydenta Łukaszenki. Republika Białoruś 1994–2001

5/ Między wschodem a zachodem – polityka uników. Białoruska ideologia państwowa. Republika Białoruś 2001–2015

6/ Wojna w Ukrainie. Białoruś Łukaszenki – trudny sojusznik Rosji

7/ Wojna w Ukrainie. Białoruś a moskiewski model aneksji.

8/ Podsumowanie zajęć. Zaliczenie zajęć.

Metody dydaktyczne:

Wykład

Grupy zajęciowe

zobacz na planie zajęć

Grupa Termin(y) Prowadzący Miejsca Liczba osób w grupie / limit miejsc Akcje
1 każda środa, 16:45 - 18:15, sala 129
każdy piątek, 13:15 - 14:45, sala 129
każdy piątek, 15:00 - 16:30, sala 108
każda środa, 16:45 - 18:15, sala 108
Krzysztof Buchowski, Antoni Mironowicz, Wojciech Śleszyński, Marek Ziółkowski 18/ szczegóły
Wszystkie zajęcia odbywają się w budynku:
Budynek Wydziału Historii, Wydziału Filozofii i Wydziału Socjologii
Opisy przedmiotów w USOS i USOSweb są chronione prawem autorskim.
Właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet w Białymstoku.
ul. Świerkowa 20B, 15-328 Białystok tel: +48 85 745 70 00 (Centrala) https://uwb.edu.pl kontakt deklaracja dostępności USOSweb 7.0.3.0-1 (2024-04-02)