Uniwersytet w Białymstoku - Centralny System Uwierzytelniania
Strona główna

Historia prawa publicznego 370-PS5-1HPA
Wykład (WYK) Rok akademicki 2023/24

Informacje o zajęciach (wspólne dla wszystkich grup)

Liczba godzin: 30
Limit miejsc: (brak limitu)
Literatura:

Podstawowa:

1) J. Bardach, B. Leśnodorski, M. Pietrzak, Historia ustroju i prawa polskiego, Warszawa 2009;

2) A. Dziadzio, Powszechna historia prawa, Warszawa 2011;

3) A. Lityński, Historia prawa Polski Ludowej, Warszawa 2013 i wydania wcześniejsze;

4) K. Sójka-Zielińska, Historia prawa, wyd. X zmienione, Warszawa 2008;

5) M. Sczaniecki, Powszechna historia państwa i prawa, [oprac. K. Sójka-Zielińska], wyd. IX zmienione, Warszawa 2002 i następne wydania.

6) M. Ptak, M. Kinstler, Powszechna historia prawa. Wybór tekstów źródłowych, Wrocław 1996

Uzupełniająca:

1) M. Klementowski, Powszechna historia ustroju, Warszawa 2012;

2) A. Lityński: Między humanitaryzmem a totalitaryzmem. Studia z dziejów prawa karnego, Tychy 2002;

3) A. Lityński, O prawie i sądach początków Polski Ludowej, Białystok 1999

4) A. Lityński, O reformie prawa w Polsce pod koniec XVIII wieku (Wybrane zagadnienia karnomaterialne), [w:] Prawo a dzieje państwa i ustroju, M. Szyszkowska (red.), Białystok 1996, ss. 79-106.

5) A. Lityński: Historia prawa Rosji i ZSRR 1917 – 1991, czyli Historia wszechzwiązkowego komunistycznego prawa (bolszewików): krótki kurs, Warszawa 2012;

6) S. Salmonowicz: Prawo karne oświeconego absolutyzmu. Z dziejów kodyfikacji karnych przełomu XVIII-XIX w., Toruń 1966;

7) J. Wiewiorowski, J. Walachowicz, A. Gulczyński, B. Lesiński, Historia prawa. Wybór tekstów źródłowych, Poznań 2002.

Efekty uczenia się:

Wiedza:

- absolwent ma pogłębioną wiedzę z zakresu prawniczych dyscyplin ogólnych

(prawoznawstwo, logika prawnicza, teoria i filozofia prawa, doktryny polityczno-prawne, teoria prawa i demokracji), prawniczych dyscyplin historycznych (historia prawa polskiego, powszechna historia prawa, prawo rzymskie)- KA7_WG2; sposób weryfikacji - egzamin pisemny lub ustny;

- absolwent ma pogłębioną wiedzę o źródłach prawa polskiego, o procesie jego tworzenia i przeprowadzania zmian - KA7_WG6; sposób weryfikacji - egzamin pisemny lub ustny;

- absolwent zna i rozumie podstawową terminologię prawniczą- KA7_WK2, sposób weryfikacji - egzamin pisemny lub ustny.

Umiejętności:

- absolwent potrafi prawidłowo interpretować i wyjaśniać znaczenia określonych norm prawych oraz wzajemne relacje pomiędzy tymi normami w ujęciu interdyscyplinarnym – KA7_UW2, sposób weryfikacji - egzamin pisemny lub ustny;

- absolwent rozumie i potrafi dokonać samodzielnej analizy przyczyn i przebiegu zmian zachodzących w prawie; poddaje merytorycznej ocenie wybrane regulacje, wykorzystując metody badawcze stosowane w naukach prawnych – KA7_UU1, sposób weryfikacji - o egzamin pisemny lub ustny;

- absolwent dostrzega związki między zjawiskami prawnymi, a innymi zjawiskami kulturowymi i społecznymi- KA7_UU2, sposób weryfikacji - egzamin pisemny lub ustny.

Kompetencje społeczne:

- absolwent rozumie potrzebę uczenia się przez całe życie, potrafi inspirować i organizować proces uczenia się innych osób – KA7_KO1, sposób weryfikacji - egzamin pisemny lub ustny;

- absolwent potrafi samodzielni i krytycznie uzupełniać wiedzę i umiejętności, rozszerzone o wymiar interdyscyplinarny – KA7_KK2, sposób weryfikacji - egzamin pisemny lub ustny.

Metody i kryteria oceniania:

Egzamin. Warunkiem dopuszczenia do egzaminu jest uprzednie zaliczenie ćwiczeń. Egzamin pisemny lub ustny ( w wyjątkowych przypadkach) - I i II termin .

Oceniana będzie umiejętność udzielenia w formie opisowej odpowiedzi na 5 pytań z listy zagadnień przekazanych na wykładzie. Za każde pytanie maksymalnie 1 punkt. Skala ocen od 2 do 5.

2,75 - 3pkt - dst;

3,25 - 3,5 pkt - dst plus;

3,75 - 4,00 pkt - dobry;

4,25 - 4,5 - dobry plus;

4,75 - 5 pkt - bdb.

W zależności od rozwoju sytuacji epidemicznej zastrzega się możliwość przeprowadzenia egzaminu przy użyciu środków komunikacji elektronicznej.

Zakres tematów:

1) Periodyzacja dziejów ustroju w Europie i w Polsce

2) Zgromadzenia stanowe w Europie. Parlament angielski i Stany Generalne

3) Sejm Rzeczypospolitej Szlacheckiej.

4) Ustrój francuskiej monarchii absolutnej i państw absolutyzmu oświeconego.

5) System parlamentarno – gabinetowy w Anglii.

5) Początki monarchii konstytucyjnej w Polsce. Konstytucja 3 maja.

6) Ustrój Francji doby rewolucji i w czasach napoleońskich.

7 ) Ustrój Księstwa Warszawskiego i Królestwa Polskiego.

8) Ustrój Francji doby Restauracji i w okresie III Republiki Francuskiej

9) Monarchia habsburska w XIX wieku. Ustrój Austro-Węgier i autonomia Galicji.

10) Rozwój prawa i postępowania karnego w II poł. XIX i I połowie XX wieku.

11) Akty konstytucyjne II Rzeczypospolitej. Państwo autorytarne na przykładzie Polski po 1926 r.

12) Ustrój Rosji bolszewickiej i ZSRR.

13) Ustrój i prawo państwa faszystowskiego na przykładzie III Rzeszy

14) Proces karny Polski Ludowej

15) Kodyfikacja prawa karnego Polski Ludowej.

Zagadnienia na egzamin – rok akademicki 2023/24

1. Znaczenie poglądów F. K. v. Savigny dla nauki i nauczania historii prawa.

2. Szkoła historyczna w prawoznawstwie.

3. Księga elbląska. Postępowanie sądowe.

4. Ordalia w Europie i Polsce.

5. Istota procesu inkwizycyjnego.

6. Odmiany procesu inkwizycyjnego.

7. Constitutio Criminalis Carolina.

8. Benedykt Carpzov i jego Practica nova.

9. Prawo niemieckie w Polsce średniowiecznej i nowożytnej.

10. Korona Królestwa Polskiego. Państwo polskie jako osoba prawna.

11. Zgromadzenia stanowe w średniowiecznej i nowożytnej Europie.

12. Polski sejm szlachecki: skład, kompetencje, porządek obrad.

13. Fenomen sejmików w RP Szlacheckiej.

14. Cechy feudalnej monarchii absolutnej na przykładzie Francji, Anglii i Rosji.

15. Absolutyzm oświecony. Rozwój prawa. Państwo policyjne. Kameraliści i policyści.

16. Biurokratyczny model administracji wg Maxa Webera. Wykaż na dowolnym przykładzie monarchii absolutnej.

17. Program kodyfikacji prawa karnego a nowożytna doktryna prawa natury.

18. Postulaty humanitarystów w dziedzinie prawa karnego materialnego i procesowego.

19. Sprawa Jana Calasa i jej znaczenie dla rozwoju prawa karnego.

20. Cesare Beccaria.

21. Polscy pisarze prawnicy humanitaryści.

22. Prawo karne oświeconego absolutyzmu. Theresiana, Leopoldina, Josephina, Franciscana.

23. System parlamentarno-gabinetowy w Anglii.

24. Specyfika konstytucji angielskiej. Akty ją tworzące.

25. Rozwój ustroju angielskiego w XIX i XX wieku.

26. Konstytucja USA. Trójpodział władz.

27. Amerykański Bill of Rights i pozostałe poprawki do konstytucji USA.

28. Prawa kardynalne w Polsce a artykuły henrykowskie.

29. Rada Nieustająca.

30. Trójpodział władz w konstytucji 3 maja.

31. Ustrój społeczny wg konstytucji 3 maja i prawa o miastach.

32. Zbiór praw sądowych Andrzeja Zamoyskiego.

33. Deklaracja Praw Człowieka i Obywatela z 1789 r.

34. Rewolucja francuska i czasy napoleońskie a wyznania.

35. Trójpodział władz wg pierwszej konstytucji francuskiej.

36. Koncepcje ustrojowe konstytucji jakobińskiej.

37. Cezaryzm-bonapartyzm a ustrój.

38. Rada Stanu we Francji od 1799 r.

39. Zarząd terytorialny w rewolucyjnej i napoleońskiej Francji.

40. Ustrój Księstwa Warszawskiego.

41. Sądownictwo w Księstwie Warszawskim. Rada Stanu.

42. Kodeksy karne napoleońskie.

43. Kodeksy napoleońskie w Polsce.

44. Proces mieszany wg napoleońskiego k.p.k.

45. Znaczenie francuskiej Karty konstytucyjnej z 1814 r. dla rozwoju konstytucjonalizmu w Europie.

46. Ustrój Królestwa Polskiego doby konstytucyjnej.

47. Autonomia Galicji

Część II

48. Pozytywizm prawniczy.

49. Źródła prawa karnego obowiązującego na ziemiach polskich w XIX w.

50. Komisja Kodyfikacyjna II RP – organizacja, rezultaty prac.

51. Mała konstytucja 1919, Konstytucja marcowa, nowela sierpniowa 1926, konstytucja kwietniowa.

52. Administracja w II RP – zasady konstytucyjne. Administracja rządowa wg rozporządzenia z 1928 r. samorząd terytorialny wg ustawy scaleniowej 1933.

53. Ustrój sądów powszechnych w II RP.

54. Ustrój ZSRR na podstawie konstytucji ze szczególnym uwzględnieniem konstytucji stalinowskiej 1936 i breżniewowskiej 1977.

55. Ustrój państwa faszystowskiego na przykładzie Włoch i Niemiec.

56. Ustrój państwa autorytarnego na przykładzie Polski.

57. Szkoła socjologiczna w prawie karnym. Franz v. Liszt.

58. Polski kodeks karny 1932 r. Przestępstwo i kara.

59. Zasady k.k. z 1932 r. Środki zabezpieczające.

60. Proces mieszany wg polskiego k.p.k. z 1928 r.

61. Prawo karne a terror w ZSRR w czasach stalinowskich.

62. Prawo karne w Polsce czasów stalinowskich. Akty prawne, skala represji.

63. Przekształcenia procedury karnej w pierwszym dziesięcioleciu Polski Ludowej.

64. Zmiany w organizacji i właściwości sądownictwa w pierwszym dziesięcioleciu Polski Ludowej.

65. Konstytucja PRL z 1952 r.

66. Organizacja i rezultaty prac w dziedzinie prawa karnego w Komisji Kodyfikacyjnej PRL z 1956 r.

Metody dydaktyczne:

wykład klasyczny – wyłożenie w sposób kompleksowy i uporządkowany najważniejszych zagadnień z zakresu historii prawa publicznego w Europie, ze szczególnym uwzględnieniem prawa polskiego.

Grupy zajęciowe

zobacz na planie zajęć

Grupa Termin(y) Prowadzący Miejsca Liczba osób w grupie / limit miejsc Akcje
1 każdy poniedziałek, 8:00 - 9:30, sala 104
Piotr Fiedorczyk, Michał Stokowski 166/ szczegóły
Wszystkie zajęcia odbywają się w budynku:
Budynek Wydziału Prawa
Opisy przedmiotów w USOS i USOSweb są chronione prawem autorskim.
Właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet w Białymstoku.
ul. Świerkowa 20B, 15-328 Białystok tel: +48 85 745 70 00 (Centrala) https://uwb.edu.pl kontakt deklaracja dostępności USOSweb 7.0.3.0-1 (2024-04-02)