Uniwersytet w Białymstoku - Centralny System Uwierzytelniania
Strona główna

Konwersatorium "Śmierć i zło w kulturze"

Informacje ogólne

Kod przedmiotu: 340-PS2-2KON9
Kod Erasmus / ISCED: 09.001 Kod klasyfikacyjny przedmiotu składa się z trzech do pięciu cyfr, przy czym trzy pierwsze oznaczają klasyfikację dziedziny wg. Listy kodów dziedzin obowiązującej w programie Socrates/Erasmus, czwarta (dotąd na ogół 0) – ewentualne uszczegółowienie informacji o dyscyplinie, piąta – stopień zaawansowania przedmiotu ustalony na podstawie roku studiów, dla którego przedmiot jest przeznaczony. / (brak danych)
Nazwa przedmiotu: Konwersatorium "Śmierć i zło w kulturze"
Jednostka: Wydział Filologiczny
Grupy: 3L stac. I st. studia filologii polskiej - przedm. wykłady monograficzne
Filologia polska 2 rok sem.zimowy 2 stopień
Punkty ECTS i inne: 1.00 Podstawowe informacje o zasadach przyporządkowania punktów ECTS:
  • roczny wymiar godzinowy nakładu pracy studenta konieczny do osiągnięcia zakładanych efektów uczenia się dla danego etapu studiów wynosi 1500-1800 h, co odpowiada 60 ECTS;
  • tygodniowy wymiar godzinowy nakładu pracy studenta wynosi 45 h;
  • 1 punkt ECTS odpowiada 25-30 godzinom pracy studenta potrzebnej do osiągnięcia zakładanych efektów uczenia się;
  • tygodniowy nakład pracy studenta konieczny do osiągnięcia zakładanych efektów uczenia się pozwala uzyskać 1,5 ECTS;
  • nakład pracy potrzebny do zaliczenia przedmiotu, któremu przypisano 3 ECTS, stanowi 10% semestralnego obciążenia studenta.

zobacz reguły punktacji
Język prowadzenia: polski
Rodzaj przedmiotu:

monograficzne

Założenia (opisowo):

Studenci kształcą umiejętność analizy dzieł kultury pod kątem zawartych w nim idei filozoficznych i antropologicznych

Tryb prowadzenia przedmiotu:

w sali

Skrócony opis:

Konwersatorium obejmuje takie zagadnienia, jak: symbolika śmierci i zła, ich ikonografia, śmierć w tradycji Mezopotamii, Egiptu, antyku grecko-rzymskiego, religiach monoteistycznych, śmierć w średniowiecznej Europie, przełom w postrzeganiu śmierci (XVIII/XIX w.), śmierć w XX w. i współcześnie.

Pełny opis:

1. Tanatologia - nauka o śmierci

• L-V. Thomas, Tworzenie tanatologii, w: Wymiary śmierci, wybór i oprac. S. Rosiek, Gdańsk 2003.

• I. Ziemiński, Metafizyka śmierci, Kraków 2010 (tu: wstęp – Problem śmierci).

• L-V. Thomas, Wprowadzenie do antropotanatologii, w: Antropologia śmierci. Myśl francuska, wybór S. Cichowicz, J.M. Godzimrski, Warszawa 1993.

2. Śmierć w religiach monoteistycznych. Kara za grzech

• K.P. Kramer, Śmierć w różnych religiach świata, dz. cyt. (rozdziały 9-11).

• I. Ziemiński, Metafizyka śmierci, dz. cyt. (rozdział V).

3. Przemiany śmierci: trup

• L-V. Thomas, Trup. Od biologii do antropologii, tłum. K. Kocjan, Łódź 1991 (wstęp i część pierwsza).

• S. Carney, Czerwony rynek. Na tropie handlarzy organów, złodziej kości, producentów krwi i porywaczy dzieci, Wołowiec 2016, s. 13-65.

4. Samobójstwo

• J. Améry, O starzeniu się. Podnieść na siebie rękę, tłum. i przedmowa B. Baran, Warszawa 2007 (część druga: Podnieść na siebie rękę…).

• J. Rachels, Samobójstwo i eutanazja, w: Wokół śmierci i umierania, red. W. Galewicz, Kraków 2009.

• P. Sarzyński, Leksykon samobójców, Warszawa 2002 (Wstęp oraz przejrzeć całość).

5. Aborcja i eutanazja

• P. Singer, O życiu i śmierci. Upadek etyki tradycyjnej, przeł. A. Alichniewicz, A. Szczęsna, Warszawa 1997, s. 205-242.

• V. Jankélévitch, To, co nieuchronne, dz. cyt. (s. 49-82).

• Eutanazja w: B. Gert, Ch. M. Culver, K. D. Clouser, Bioetyka. Ujęcie systematyczne, przeł. M. Chojnacki, Gdańsk 2009.

6. Kanibalizm – mity i rzeczywistość

• D. Diehl, M. P. Donnelly, Dzieje kanibalizmu, przeł. M. Urbański, Warszawa 2008 (część pierwsza: Kanibalizm kulturowy oraz rozdziały: 5, 12, 13 [o J. Dahmerze, bohaterze serialu Netflixa], 19).

7. XX wiek: apogeum zła

• J. Tischner, Zło metafizyczne czyli wejrzenie w otchłań, „Znak” 1993, nr 454. Lub Wędrówka wokół widoku zła, w: tegoż, Spór o istnienie człowieka, Kraków 1998.

• D. de Rougemont, Udział diabła, przeł. A. Frybes, Warszawa 1992, część pierwsza (s. 19-51).

• R. Safranski, Zło. Dramat wolności, rozdział 15.

Literatura:

• Antropologia śmierci. Myśl francuska, wybór S. Cichowicz, J.M. Godzimrski, Warszawa 1993.

• I. Ziemiński, Metafizyka śmierci, Kraków 2010.

• Wymiary śmierci, wybór i oprac. S. Rosiek, Gdańsk 2003.

• M. Vovelle, Śmierć w cywilizacji Zachodu. Od roku 1300 po współczesność, Gdańsk 2004.

• L-V. Thomas, Trup. Od biologii do antropologii, tłum. K. Kocjan, Łódź 1991.

• R. Safranski, Zło. Dramat wolności, przeł. I. Kania, Warszawa 1999.

• D. de Rougemont, Udział diabła, przeł. A. Frybes, Warszawa 1992.

• H. Rousseau, Bóg zła, przeł. A. Kotalska, Warszawa 1988.

• B. Baczko, Hiob, mój przyjaciel. Obietnice szczęścia i nieuchronność zła, przeł. J. Niecikowski, rozdz. XII tłum. M. Kowalska, Warszawa 2002.

• J. Tischner, Zło metafizyczne czyli wejrzenie w otchłań, „Znak” 1993.

Literatura uzupełniająca

• S. Ikram, Śmierć i pogrzeb w starożytnym Egipcie, przeł. J. Aksamit, Warszawa 2004.

• K. P. Kramer, Śmierć w różnych religiach świata, przeł. M. Chojnacki, Kraków 2007.

• G. Bataille, Śmierć w: tegoż, Historia erotyzmu, przeł. I. Kania, Warszawa 2008.

• A. Tokarczyk, Tamten świat, Warszawa 1986.

• S. Chwin, Samobójstwo jako doświadczenie wyobraźni, Gdańsk 2010.

• M. Barwik, Wstęp, w: tegoż, Księga wychodzenia za dnia. Tajemnice egipskiej Księgi Umarłych, Warszawa 2009.

• G. Scherer, Filozofia śmierci. Od Anaksymandra do Adorno, tłum. W. Szymona, Kraków 2008.

• J. Białostocki, Płeć śmierci, Gdańsk 1999.

• Philippe Ariès, Człowiek i śmierć, tłum. E. Bąkowska, Warszawa 1989.

• A. Schopenhauer, O samobójstwie i inne pisma pomniejsze, wybrał, przełożył i wstępem opatrzył G. Sowiński, Kraków 2000.

• K. Ziemba, Kilka uwag o samobójstwie, w: Osoby, wybór, opracowanie i redakcja M. Janion i S. Rosiek, Gdańsk 1984.

• J. Améry, O starzeniu się. Bunt i rezygnacja. Podnieść na siebie rękę: dyskurs o dobrowolnej śmierci, przeł. B. Baran, Warszawa 2007.

• A. M. di Nola, Tryumf śmierci. Antropologia żałoby, red. M. Woźniak, tłum. J. Kornecka, Kraków 2006.

• P. Singer, O życiu i śmierci, przeł. i posłowiem opatrzyły A. Alichniewicz i A. Szczęsna, Warszawa 1997.

• Św. Augustyn, O wolnej woli, w: tegoż, Dialogi filozoficzne, oprac. W. Seńko, tłum. A. Świderkówna, Kraków 2001.

• B. Skarga, Skończoność, w: tejże, Tercet metafizyczny, Kraków 2009.

• K. Hubaczek, Bóg a zło. Problematyka teodycealna w filozofii analitycznej, Wrocław 2010.

• H. Jonas, Religia gnozy, przeł. M. Klimowicz, Kraków 1994.

• J. Delumeau, Strach w kulturze Zachodu XIV-XVIII w. Oblężony gród, przeł. A. Szymanowski, Warszawa 2011.

• P. Oczko, Mit Lucyfera. Literackie dzieje Upadłego Anioła od starożytności po wiek XVII, Kraków 2005. Rozdział I.

• M. Rudwin, Diabeł w legendzie i literaturze, przeł. J. Illg, Kraków 1999.

• F. Nietzsche, Z genealogii moralności. Pismo polemiczne, przełożył L. Staff, posłowie J. Hartman, Kraków 2003.

• D. A. F. de Sade, Rozprawa Clairwil o piekle. System Saint-Fonda, w: tegoż, Julietta. Powodzenie występku, wybór i tłum. B. Banasiak, K. Matuszewski, Kraków 2003.

• B. Banasiak, Integralna potworność, Markiz de Sade. Filozofia libertynizmu czyli konsekwencje „śmierci Boga”, Łódź – Wrocław 2006.

Metody i kryteria oceniania:

Na podstawie referatu/prezentacji, aktywności na zajęciach

Zajęcia w cyklu "Rok akademicki 2022/23" (zakończony)

Okres: 2022-10-01 - 2023-06-30
Wybrany podział planu:
Przejdź do planu
Typ zajęć:
Konwersatorium, 14 godzin więcej informacji
Koordynatorzy: Marcin Bajko
Prowadzący grup: Marcin Bajko
Lista studentów: (nie masz dostępu)
Zaliczenie: Zaliczenie na ocenę

Zajęcia w cyklu "Rok akademicki 2023/24" (w trakcie)

Okres: 2023-10-01 - 2024-06-30
Wybrany podział planu:
Przejdź do planu
Typ zajęć:
Konwersatorium, 14 godzin więcej informacji
Koordynatorzy: (brak danych)
Prowadzący grup: (brak danych)
Lista studentów: (nie masz dostępu)
Zaliczenie: Zaliczenie na ocenę
Opisy przedmiotów w USOS i USOSweb są chronione prawem autorskim.
Właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet w Białymstoku.
ul. Świerkowa 20B, 15-328 Białystok tel: +48 85 745 70 00 (Centrala) https://uwb.edu.pl kontakt deklaracja dostępności USOSweb 7.0.1.0-2 (2024-02-19)