Uniwersytet w Białymstoku - Centralny System Uwierzytelniania
Strona główna

Historia języka rosyjskiego z elementami gramatyki historycznej

Informacje ogólne

Kod przedmiotu: 340-RK1-2HJR
Kod Erasmus / ISCED: 09.001 Kod klasyfikacyjny przedmiotu składa się z trzech do pięciu cyfr, przy czym trzy pierwsze oznaczają klasyfikację dziedziny wg. Listy kodów dziedzin obowiązującej w programie Socrates/Erasmus, czwarta (dotąd na ogół 0) – ewentualne uszczegółowienie informacji o dyscyplinie, piąta – stopień zaawansowania przedmiotu ustalony na podstawie roku studiów, dla którego przedmiot jest przeznaczony. / (0220) Nauki humanistyczne Kod ISCED - Międzynarodowa Standardowa Klasyfikacja Kształcenia (International Standard Classification of Education) została opracowana przez UNESCO.
Nazwa przedmiotu: Historia języka rosyjskiego z elementami gramatyki historycznej
Jednostka: Wydział Filologiczny
Grupy: 3L stac. I st. studia filologii rosyjskiej komunikacja językowa w sferze biznesu-przedm. obowiązkowe
Filologia rosyjska komunikacja jezykowa 2 rok sem.letni 1 stopień
Punkty ECTS i inne: 4.00 Podstawowe informacje o zasadach przyporządkowania punktów ECTS:
  • roczny wymiar godzinowy nakładu pracy studenta konieczny do osiągnięcia zakładanych efektów uczenia się dla danego etapu studiów wynosi 1500-1800 h, co odpowiada 60 ECTS;
  • tygodniowy wymiar godzinowy nakładu pracy studenta wynosi 45 h;
  • 1 punkt ECTS odpowiada 25-30 godzinom pracy studenta potrzebnej do osiągnięcia zakładanych efektów uczenia się;
  • tygodniowy nakład pracy studenta konieczny do osiągnięcia zakładanych efektów uczenia się pozwala uzyskać 1,5 ECTS;
  • nakład pracy potrzebny do zaliczenia przedmiotu, któremu przypisano 3 ECTS, stanowi 10% semestralnego obciążenia studenta.

zobacz reguły punktacji
Język prowadzenia: rosyjski
Rodzaj przedmiotu:

kierunkowe
obowiązkowe

Założenia (opisowo):

Posiadanie wiedzy o specyfice przedmiotowej i metodologicznej nauk humanistycznych w zakresie wybranej specjalności.

Tryb prowadzenia przedmiotu:

mieszany: w sali i zdalnie

Skrócony opis:

Zasadniczym celem przedmiotu jest zapoznanie studiujących z historycznymi uwarunkowaniami powstania i rozwoju współczesnego języka rosyjskiego (rola języków staro-cerkiewno-słowiańskiego i cerkiewnosłowiańskiego oraz konkurowanie z nimi elementów rodzimych ruskich). Zastosowanie właściwych dla językoznawstwa diachronicznego metod analizy powinno skutkować wykształceniem umiejętności czytania, rozumienia oraz historycznojęzykowej interpretacji tekstów staroruskich należących do różnych odmian piśmiennictwa (np. hagiografii, homiletyki, kronikarstwa, gramot, kodeksów - zbiorów przepisów prawa karnego, cywilnego, epistolografii), jak również komentowania stanu współczesnego języka rosyjskiego (na różnych jego poziomach) w związku z określonymi procesami i zjawiskami historycznymi. Treści realizowane w ramach przedmiotu obejmują zagadnienia z zakresu ewolucji systemu fonetycznego, morfologicznego i składniowego.

Pełny opis:

Profil studiów: ogólnoakademicki

Rodzaj przedmiotu: kierunkowy, obowiązkowy

Dziedzina i dyscyplina nauki: nauki humanistyczne, językoznawstwo historyczne i porównawcze

Rok studiów/semestr: II rok / IV semestr

Wymagania wstępne (tzw. sekwencyjny system zajęć i egzaminów): wstęp do językoznawstwa, gramatyka opisowa języka rosyjskiego, język scs

Liczba godzin zajęć dydaktycznych z podziałem na formy prowadzenia zajęć: ćwiczenia – 30, wykład – 15

Metody dydaktyczne: zajęcia są prowadzone w formie wykładów i ćwiczeń;

Punkty ECTS: 4

Bilans nakładu pracy studenta:

udział w ćwiczeniach: 15 x 2 godz. = 30 godz. 1 ECTS

udział w wykładach: 7 x 2 godz. + 1 godz. = 15 godz. 0,5 ECTS

uczestnictwo w konsultacjach: 10 godz. 0,3 ECTS

teoretyczne przygotowanie do zajęć: 23 godz. 0,8 ECTS

samodzielna praca z tekstami historycznymi: 22 godz. 0,7 ECTS

przygotowanie do prac kontrolnych: 22 godz. 0,7 ECTS

Łącznie: (1pkt ECTS= 30 godz.); 122 godz. 4 ECTS

Wskaźniki ilościowe: nakład pracy związany z zajęciami wymagającymi bezpośredniego udziału nauczycieli akademickich: 30 +15 + 10

= 55 godz., czyli 1,8 ECTS

Literatura:

Букатевич Н. А., Савицкая С. А., Усачева Л. А., Историческая грамматика русского языка, Киев 1974.

Иванов В. В., Историческая грамматика русского языка, Москва 1964,

Ławrinienko A., Historia języka rosyjskiego, cz. 1-2, Rzeszów 1991-1992.

Rott-Żebrowski T., Gramatyka historyczna języka rosyjskiego z ćwiczeniami, Lublin 1991.

Literatura uzupełniająca:

Galster I., Zarys gramatyki historycznej języka rosyjskiego, Warszawa 1982.

Василенко И. А., Историческая грамматика русского языка. Сборник упражнений, Москва 1984.

Филин Ф. П., Происхождение русского, украинского и белорусского языков, Ленинград 1972.

Горшкова К. В., Хабургаев Г. А., Историческая грамматика русского языка, Москва 1981.

Дементьев А. А., Сборник задач и упражнений по исторической грамматике русского языка, Москва 1964.

Иваницкая Е. Н., Сборник задач и упражнений по истории русского языка, Москва 1986.

Ковалевская Е. Г., История русского литературного языка, Москва 1978.

Rott-Żebrowski T., Historia rosyjskiego języka literackiego, Lublin 1984.

Содоль Г. В., Историческая грамматика русского языка. Сборник упражнений, Киев 1978.

Efekty uczenia się:

Po zakończeniu zajęć student potrafi:

- opisać dzieje języka rosyjskiego jako systemu językowego i jako narzędzia komunikacji (KA6_WG1, KA6_WG2, KA6_WG4, KA6_WG9);

- posługiwać się podstawowymi pojęciami z zakresu historii języka oraz formułować wypowiedzi w kwestiach historycznojęzykowych

(KA6_WG4, KA6_UK4, KA6_UW1);

- analizować teksty staroruskie jako wytwory kultury (KA6_WG9, KA6_UW1, KA6_WG7, KA6_UW2, KA6_UW7);

- interpretować współczesne zjawiska językowe z uwzględnieniem tła historycznego (KA6_WG5, KA6_WK1, KA6_UK4);

- wyszukiwać, analizować, selekcjonować, wykorzystywać informacje z uwzględnieniem różnych źródeł i sposobów (KA6_UW7,

KA6_UO1);

- uświadamiać potrzebę nieustannej obserwacji języka pod kątem zachodzących w nim zmian (KA6_UU1, KA6_KK1, KA6_KK2).

Metody i kryteria oceniania:

Metody dydaktyczne: podające (elementy wykładu prowadzonego z zastosowaniem prezentacji przygotowanych w programie Power Point, objaśnienie), praktyczne (ćwiczenia przedmiotowe), problemowe (aktywizacja).

Warunek uzyskania zaliczenia przedmiotu: aktywność na zajęciach; poprawne wykonanie prac kontrolnych oraz analizy tekstu po zakończeniu cyklu zajęć.

Dopuszczalna jest jedna nieobecność na ćwiczeniach; w przypadku większej liczby nieobecności student ma obowiązek zaliczenia materiału realizowanego na tych zajęciach.

Liczba godzin nieobecności kwalifikujących do niezaliczenia przedmiotu: 10.

Końcowa forma weryfikacji efektów uczenia się: zaliczenie na ocenę (analiza zjawisk fonetycznych i morfologicznych języka staroruskiego udokumentowanych w wybranych tekstach).

Forma prowadzenia zajęć: wykłady - zdalna, ćwiczenia - w sali

Zajęcia w cyklu "Rok akademicki 2021/22" (zakończony)

Okres: 2021-10-01 - 2022-06-30
Wybrany podział planu:


powiększ
zobacz plan zajęć
Typ zajęć:
Ćwiczenia, 30 godzin więcej informacji
Wykład, 15 godzin więcej informacji
Koordynatorzy: Lilia Citko, Anna Rygorowicz-Kuźma
Prowadzący grup: Lilia Citko, Anna Rygorowicz-Kuźma
Lista studentów: (nie masz dostępu)
Zaliczenie: Zaliczenie na ocenę
Pełny opis:

Wstęp

1. Historia języka rosyjskiego jako przedmiot nauczania, jego zadania oraz związek z innymi dyscyplinami nauk językoznawczych.

2. Język rosyjski w indoeuropejskiej rodzinie języków.

3. Stosunek języka staroruskiego do języka cerkiewnosłowiańskiego.

4. Periodyzacja języka rosyjskiego.

5. Okres przedpiśmienny w historii języka rosyjskiego - początki kształtowania się języka staroruskiego (zmiany w strukturze sylaby, zanik j przed е, у, monoftongizacja dyftongów i połączeń dyftongicznych, pierwsza, druga i trzecia palatalizacja *k, *g, *x, jotacyzacje spółgłosek, uproszczenia i dysymilacje grup spółgłoskowych).

Okres piśmienny w historii języka rosyjskiego

I. Okres staroruski (древнерусский) – X–XIV w.

1. Piśmiennictwo i kultura Rusi Kijowskiej (do samodzielnego opracowania).

2. Sytuacja językowa w Rusi Kijowskiej (do samodzielnego opracowania).

3. System fonetyczny:

- historia jerów,

- zmiany fonetyczne wywołane zanikiem i wokalizacją jerów.

4. System morfologiczny:

- rekompozycja paradygmatów rzeczownika i kategorii gramatycznych,

- zmiany historyczne w odmianie zaimków,

- przekształcenia w odmianie staroruskiego przymiotnika,

- ewolucja form czasownikowych i odczasownikowych (imiesłowów przymiotnikowych, powstanie imiesłowów przysłówkowych) oraz kategorii gramatycznych.

II. Okres wielkoruski (великорусский) – ХV–XVI w.

1. Sytuacja językowa Rusi Moskiewskiej (do samodzielnego opracowania).

2. Zmiany w systemie fonetycznym.

3. Zmiany w systemie morfologicznym.

4. Wybrane cechy składni języka staroruskiego.

Zajęcia w cyklu "Rok akademicki 2022/23" (w trakcie)

Okres: 2022-10-01 - 2023-06-30
Wybrany podział planu:


powiększ
zobacz plan zajęć
Typ zajęć:
Ćwiczenia, 30 godzin więcej informacji
Wykład, 15 godzin więcej informacji
Koordynatorzy: Lilia Citko, Anna Rygorowicz-Kuźma
Prowadzący grup: Lilia Citko, Anna Rygorowicz-Kuźma
Lista studentów: (nie masz dostępu)
Zaliczenie: Zaliczenie na ocenę
Pełny opis:

Wstęp

1. Historia języka rosyjskiego jako przedmiot nauczania, jego zadania oraz związek z innymi dyscyplinami nauk językoznawczych.

2. Język rosyjski w indoeuropejskiej rodzinie języków.

3. Stosunek języka staroruskiego do języka cerkiewnosłowiańskiego.

4. Periodyzacja języka rosyjskiego.

5. Okres przedpiśmienny w historii języka rosyjskiego - początki kształtowania się języka staroruskiego (zmiany w strukturze sylaby, zanik j przed е, у, monoftongizacja dyftongów i połączeń dyftongicznych, pierwsza, druga i trzecia palatalizacja *k, *g, *x, jotacyzacje spółgłosek, uproszczenia i dysymilacje grup spółgłoskowych).

Okres piśmienny w historii języka rosyjskiego

I. Okres staroruski (древнерусский) – X–XIV w.

1. Piśmiennictwo i kultura Rusi Kijowskiej (do samodzielnego opracowania).

2. Sytuacja językowa w Rusi Kijowskiej (do samodzielnego opracowania).

3. System fonetyczny:

- historia jerów,

- zmiany fonetyczne wywołane zanikiem i wokalizacją jerów.

4. System morfologiczny:

- rekompozycja paradygmatów rzeczownika i kategorii gramatycznych,

- zmiany historyczne w odmianie zaimków,

- przekształcenia w odmianie staroruskiego przymiotnika,

- ewolucja form czasownikowych i odczasownikowych (imiesłowów przymiotnikowych, powstanie imiesłowów przysłówkowych) oraz kategorii gramatycznych.

II. Okres wielkoruski (великорусский) – ХV–XVI w.

1. Sytuacja językowa Rusi Moskiewskiej (do samodzielnego opracowania).

2. Zmiany w systemie fonetycznym.

3. Zmiany w systemie morfologicznym.

4. Wybrane cechy składni języka staroruskiego.

Opisy przedmiotów w USOS i USOSweb są chronione prawem autorskim.
Właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet w Białymstoku.
ul. Świerkowa 20B, 15-328 Białystok tel: +48 85 745 70 00 (Centrala) https://uwb.edu.pl kontakt deklaracja dostępności USOSweb 6.8.1.0 (2022-12-09)