Uniwersytet w Białymstoku - Centralny System UwierzytelnianiaNie jesteś zalogowany | zaloguj się
katalog przedmiotów - pomoc

Analiza dzieła literackiego - 1918-1956

Informacje ogólne

Kod przedmiotu: 0400-PS1-3ADLD Kod Erasmus / ISCED: 09.001 / (0231) Języki obce
Nazwa przedmiotu: Analiza dzieła literackiego - 1918-1956
Jednostka: Instytut Filologii Polskiej
Grupy: 3L stac. I st. studia filologii polskiej - przedmioty fakultatywne
Punkty ECTS i inne: 2.00
zobacz reguły punktacji
Język prowadzenia: polski
Rodzaj przedmiotu:

obowiązkowe

Założenia (opisowo):

Wymagany jest podstawowy zasób wiedzy i umiejętności z zakresu poetyki opisowej i literatury poprzedzających okresów, znajomość historii Polski i Europy lat 1918-1956 (najważniejsze fakty, idee, procesy i postacie).

Pożądana jest umiejętność samodzielnej organizacji kwerendy bibliograficznej (korzystania ze słowników, czasopism, baz i źródeł online).

Tryb prowadzenia przedmiotu:

lektura monograficzna
w sali

Skrócony opis:

Celem przedmiotu jest przybliżenie wybranych form gatunkowych i kategorii estetycznych istotnych dla literatury polskiej lat 1918-1956. (w kontekście europejskim). Analiza konkretnych dzieł literackich prowadzi do zrozumienia ważnych zjawisk i problemów literatury omawianego okresu.

Pełny opis:

Profil ogólnoakademicki.

Forma studiów: stacjonarne.

Rodzaj przedmiotu: obowiązkowy w ramach M_12

Dziedzina i dyscyplina nauki: nauki humanistyczne, literaturoznawstwo.

Rok studiów /semestr: III rok studiów licencjackich, semestr V.

Wymagania wstępne: przedmioty historyczno- i teoretycznoliterackie realizowane w toku studiów (w cyklu poprzedzającym).

Liczba godzin: 15 (konwersatorium).

Metody dydaktyczne: analiza i interpretacja tekstu literackiego, streszczenie tez artykułu naukowego, dyskusja, praca w grupach (zadanie praktyczne), prezentacja, konsultacje indywidualne.

Punkty ECTS: 2.

Bilans nakładu pracy studenta:

- udział w zajęciach – 15 godz.

- praca indywidualna obejmująca przygotowanie do zajęć - 45 godz.

Wskaźniki ilościowe nakładu pracy studenta:

- zajęcia wymagające bezpośredniego udziału nauczyciela: 15 godz. / 0,5 ECTS.

- zajęcia o charakterze praktycznym: 45 godz. / 1,5 ECTS.

Przedmiot realizuje cele modułu: "Historia literatury polskiej - 1918-1956", którego jest integralną częścią. Zakres lektur obejmuje wybór utworów z tego okresu. Analiza tekstów literackich uwzględnia zarówno tradycję badawczą (kanon interpretacyjny), jak i najnowsze propozycje metodologiczne.

Literatura:

Zestaw lektur może ulegać zmianie w każdym nowym cyklu dydaktycznym.

Zob. informacje szczegółowe.

Efekty uczenia się:

1. Student definiuje podstawowe pojęcia z zakresu historii literatury polskiej lat 1918-1956 (FP1 W03; H1A_W03).

2. Opisuje budowę, sposób istnienia i funkcjonowania dzieła literackiego (FP1_W06; H1A_W04).

3.Zna zasady, metody, narzędzia interpretacji i analizy komunikatów językowych, tekstów artystycznych i naukowych oraz zjawisk kultury doby romantyzmu (FP1_W09; H1A_W07).

4.Potrafi wyszukiwać, analizować, oceniać, selekcjonować i użytkować informacje z wykorzystaniem różnych źródeł (FP1_U01; H1A_U01).

5. Analizuje tekst artystyczny napisany w pierwszej połowie XX w. na płaszczyźnie historycznoliterackiej, stylistycznej, gatunkowej, kompozycyjnej (FP1_ U02; H1A_U02).

6.Potrafi rozpoznać różne rodzaje wytworów kultury badanych w ramach literaturoznawstwa oraz przeprowadzić ich krytyczną analizę i interpretację z zastosowaniem typowych metod, w celu określenia ich znaczeń, oddziaływania społecznego, miejsca w procesie historyczno-kulturowym (FP1_U07; H1A_U05).

7. Posiada umiejętność merytorycznego argumentowania, z wykorzystaniem poglądów innych autorów, oraz formułowania wniosków (FP1_U08; H1A_U06, H1A_U02).

8. Posiada umiejętność przygotowania wystąpień ustnych dotyczących zagadnień szczegółowych z zakresu omawianego okresu, z wykorzystaniem podstawowych ujęć historycznoliterackich, a także materiałów źródłowych (FP1_U11; H1A_U09).

9. Ma świadomość odpowiedzialności za zachowanie dziedzictwa kulturowego kraju, wykazuje wrażliwość na estetyczny i ideologiczny aspekt tekstu literackiego (FP1_K05; H1A_K05).

Metody i kryteria oceniania:

Ocena jest wystawiana na podstawie aktywności podczas zajęć. W razie potrzeby może zostać wprowadzone dodatkowe kryterium zaliczenia przedmiotu (np. wypowiedź ustna sprawdzająca zdobytą wiedzę).

Student może mieć jedną nieobecność, pozostałe są zaliczane podczas dyżuru.

Zajęcia w cyklu "Rok akademicki 2019/20" (zakończony)

Okres: 2019-10-01 - 2020-06-30
Wybrany podział planu:


powiększ
zobacz plan zajęć
Typ zajęć: Konwersatorium, 15 godzin więcej informacji
Koordynatorzy: Barbara Olech
Prowadzący grup: Barbara Olech
Lista studentów: (nie masz dostępu)
Zaliczenie: Zaliczenie na ocenę
Rodzaj przedmiotu:

obowiązkowe

Tryb prowadzenia przedmiotu:

lektura monograficzna
w sali

Skrócony opis:

Kształcenie obejmuje treści z historii literatury polskiej lat 1918-1956, ze szczególnym uwzględnieniem poezji tego okresu. Celem zajęć jest pogłębienie umiejętności analizy tekstów literackich.

Pełny opis:

Zob.: część A sylabusa.

Literatura:

Karmazynowy poemat Jana Lechonia - poetycki rozrachunek ze stereotypami myślenia narodowego

J. Lechoń, Karmazynowy poemat

J. Lechoń, O literaturze polskiej. Warszawa 1993 (fragmenty)

I. Opacki, Dramat narodowej wyobraźni. Wokół „Karmazynowego poematu” Jana Lechonia, w: tegoż, Poetyckie dialogi z kontekstem. Szkice o poezji XX wieku. Katowice 1979.

Lub w: tegoż, Król Duch, Herostrates i codzienność. Katowice 1997, s. 7-73.

lub: tegoż artykuł w „Pamiętniku Literackim” 1966 nr 4 - dostęp pod adresem

http://bazhum.muzhp.pl/media//files/Pamietnik_Literacki_czasopismo_kwartalne_poswiecone_historii_i_krytyce_literatury_polskiej/Pamietnik_Literacki_czasopismo_kwartalne_poswiecone_historii_i_krytyce_literatury_polskiej-r1966-t57-n4/Pamietnik_Literacki_czasopismo_kwartalne_poswiecone_historii_i_krytyce_literatury_polskiej-r1966-t57-n4-s439-483/Pamietnik_Literacki_czasopismo_kwartalne_poswiecone_historii_i_krytyce_literatury_polskiej-r1966-t57-n4-s439-483.pdf

K. Ratajska, Czy Lechoń w „Duchu na seansie” kompromitował poezję romantyczna i mitologię narodową?, „Acta Universitatis Lodziensis”, Folia Litteraria Polonica, 2001, nr 2; [dostęp on Line]

Zalecana:

M. Wyka, Romantyczny repertuar Lechonia i Wierzyńskiego. W: tejże, Szkice z epoki powinności. Kraków 1992, s. 89-102.

J. Kisielowa, Retoryka i melancholia. O poezji Jana Lechonia. Katowice 2001 (tu: Opętanie i retoryka, s. 53-103).

W. Wyskiel, Nieskończona sprawa samotnego poety - Jan Lechoń, w: Lektury polonistyczne. Dwudziestolecie międzywojenne. II wojna światowa. Tom pierwszy pod red. R. Nycza i J. Jarzębskiego. Kraków 1997, s. 127-147.

Audycja:

Jan Lechoń o swoich poematach

http://ninateka.pl/audio/jan-lechon-finezje-literackie-1-5

Hymny Józefa Wittlina - obrona prawd elementarnych

J. Wittlin, Poezje. Warszawa 1978 (wybrane hymny)

J. Wittlin, Wojna, pokój i dusza poety, w: tegoż, Pisma pośmiertne i inne eseje. Warszawa 1991, s. 24-48.

J. Wittlin, Święty Franciszek z Asyżu, w: tegoż, Pisma pośmiertne i inne eseje. Warszawa 1991, s. 55-102.

Hymny, wyd. III – link poniżej:

http://pbc.gda.pl/dlibra/doccontent?id=12918&from=FBC

S. Sterna-Wachowiak, Góra Moria. „Przegląd Powszechny” 1987 nr 1, s. 20-29.

Z. Yurieff, Józef Wittlin. Warszawa 1997, s. 11-32.

D. Nowicka, I wojna światowa w „Hymnach” Józefa Wittlina, „Polonistyka. Innowacje”, 2016 nr 3; dostęp:

Zalecana:

S. Kierkegaard, Bojaźń i drżenie. Z oryginału duńskiego przełożył i wstępem opatrzył J. Iwaszkiewicz. Warszawa 1995.

A. Nawarecki, Łyżka zupy Józefa Wittlina, w: tegoż, Rzeczy i marzenia. Studia o wyobraźni poetyckiej skamandrytów. Katowice 1993, s. 47-71.

M. Eksteins, Święto wiosny. Wielka wojna i narodziny nowego wieku. Przełożyła K. Babińska. Warszawa 1996 (tu: Święto wojny, s. 161-193).

Żeglarz Jerzego Szaniawskiego – wokół prawdy i iluzji

J. Szaniawski, Żeglarz

M. Czanerle, Dwa paradoksy: Witkacy i Szaniawski, w: tejże, Wycieczki w dwudziestolecie. O dramacie międzywojennym. Warszawa 1970.

R. Sioma, Niewinność i doświadczenie .O komediopisarstwie Jerzego Szaniawskiego. Toruń 2009 (tu rozdz. dot. Żeglarza).

K. Nastulanka, Między mitem a sztuką. Spór o „Żeglarza”, w: tejże, Jerzy Szaniawski. Warszawa 1973.

„Ciemny mistycyzm”, „panteizm” czy „świecka eschatologia”? - Koncert egotyczny Władysława Sebyły

W. Sebyła, Poezje zebrane. Warszawa 1981.

A. Z. Makowiecki, Zapomniany poeta ciemnej wyobraźni, w: W. Sebyła, Poezje zebrane. Wstęp, opr. A. Z. Makowiecki. Warszaawa 1981.

W. P. Szymański, Moje Dwudziestolecie 1918-1939. Kraków 1998 (tu: Liryka „nurtu ciemnego” – poezja Władysława Sebyły, s. 271-294).

Zalecane: T. Kłak, Pejzaże Władysława Sebyły, w: tegoż, Ptak z węgla. Studia i szkice literackie. Katowice 1984, s. 124-169.

L. Isakiewicz, Władysława Sebyły dialog z Bogiem. „Poezja” 1978 nr 10, s. 53-60.

S. Sebyłowa, Okładka z Pegazem. Warszawa 1960.

E. Cichla-Czarniawska, Władysław Sebyła. Życie i twórczość. Lublin 2000 (tu: W kręgu poezji, s. 80-148).

Katastroficzne odczuwanie świata w poezji Józefa Czechowicza

J. Czechowicz - wiersze

J. Czechowicz, Wyobraźnia stwarzająca. Szkice literackie. Opr. T. Kłak. Lublin 1972.

T. Kłak, Czechowicz - mity i magia. Kraków 1973 ( tu: Pieśń o zagładzie; Między Arkadią a katastrofą).

lub

T. Kłak, Drogami Czechowicza, Wyd. KUL, Lublin 2010.

Zalecana: J. Czechowicz, Koń rydzy. Utwory prozą. Zebrał, opracował i wstępem opatrzył T. Kłak. Lublin 1990.

Józef Czechowicz. Od awangardy do nowoczesności, red. J. Święch, Lublin 2004.

J. Witan, Był nadrealistą w przeczuciu i przerażeniu. ( O J. Czechowiczu), w: tegoż, Piękna plejada. Szkice o poezji polskiej XX wieku. Warszawa 1980.

Linki:

Biogram i wybrane wiersze:

http://literat.ug.edu.pl/~literat/czchwcz/index.htm

Symboliczna śmierć Czechowicza (artykuł i audycja Witolda Malesy, który o poezji Czechowicza rozmawia z Piotrem Matywieckim):

http://www.polskieradio.pl/24/289/Artykul/179658,Symboliczna-smierc-Czechowicza

Filmy o Czechowiczu:

https://www.youtube.com/watch?v=QW2zsRTj7Xk

https://www.youtube.com/watch?v=IUB1SAeliqE

Poezja wobec wojny

K.K. Baczyński, wiersze

T. Gajcy, Widma

Z. Jastrzębski, Literatura pokolenia wojennego wobec dwudziestolecia. Warszawa 1969.

J. Łukasiewicz, „Widma” – psychomachia, w: Oko poematu. Wrocław 1991.

E. Balcerzan, Poezja polska w latach 1939-1965. Cz. II – Ideologie artystyczne. Warszawa 1988 (tu: Dramat estetyzmu: Tadeusz Gajcy).

S. Bereś, Uwięziony w śmierci. O twórczości Tadeusza Gajcego. Warszawa 1992.

J. Święch, Poeci i wojna. Rozprawy i szkice. Warszawa 2000 (tu: Poezja międzyepoki).

E. Balcerzan, Poezja polska w latach 1939-1965, Cz. I - Strategie liryczne,Warszawa 1984, rozdz.: Życie literackie. Wojna; Poezja wobec wojny: Strategia uczestnika; Poezja wobec wojny: strategia świadka.

S. Stabro, Chwila bez imienia: o poezji Krzysztofa Kamila Baczyńskiego. Kraków 2003.

E. Balcerzan, Poezja polska w latach 1939-1965. Cz. II – Ideologie artystyczne. Warszawa 1988 (tu: Poezja kontynuacji: Krzysztof Kamil Baczyński).

Uwagi:

Zaliczenie przedmiotu na podstawie: obecności (dopuszczalna jedna nieobecność), aktywności na zajęciach (ewentualnych prezentacji, wprowadzeń do lektury).

Większą liczbę nieobecności należy zaliczyć na konsultacjach u prowadzącego przedmiot.

Opisy przedmiotów w USOS i USOSweb są chronione prawem autorskim.
Właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet w Białymstoku.