Historia wychowania 380-DS5-1HWY
Laboratorium (LAB) Rok akademicki 2024/25

1. Historia wychowania, red. Ł. Kurdybacha, t. I i II, PWN, Warszawa 1965.

2. Historia wychowania XX wieku, red. J. Miąso, t. I i II, PWN, Warszawa 1980.

3. Historia wychowania. Skrypt dla studentów dziennych i zaocznych, red. J. Hellwig,Poznań1994

4. Kot S: Historia wychowania, t.I i II, Wydawnictwo ,,Żak”, Warszawa 1994.

5. Kurdybacha Ł.: Pisma wybrane t. I-III, PWN, Warszawa 1976.

6. Litak S, Draus J, Terlecki R., Historia wychowania, t. 1, 2, WAM, Kraków 2004.

7. Możdżeń S., Zarys historii wychowania, cz. I - III, Wydawnictwo Pedagogiczne ZNP, Kielce 1993.

8. Wołoszyn S., Dzieje wychowania i myśli pedagogicznej w zarysie, PWN, Warszawa1964.

9. Wroczyński R., Dzieje oświaty polskiej do roku 1795, PWN, Warszawa 1964.

uzupełniająca do wyboru:

1. Alt R., Wychowanie u ludów pierwotnych, Warszawa 1966.

2. Baszkiewicz J., Młodość uniwersytetu, Warszawa 1963.

3. Bentkowski J., Rzeczpospolite uczonych żaków i wagantów, Warszawa 1987.

4. Roszko J., Collegium Maius i jego lokatorzy, Kraków 1983.

5. Teofilewicz L., Działalność KEN w województwie podlaskim, Warszawa 1971.

6. Kryńska E.J., Skreczko A.: Wychowanie - ale jakie?, Białystok 2007

7. Kryńska E.J., Wróblewska U., Szarkowska A., Dąbrowska J. Patriotyzm a wychowanie, Białystok 2009

8.Elwira J. Kryńska, Agnieszka Suplicka, Urszula Wróblewska, Dzieje oświaty w regionie-województwo białostockie (1919-1939), Warszawa 2018, ss. 244, ISBN 978-83-7545-906-7

9. Kryńska E.J, Staropolski etos wychowania, Białystok 2006

10. Kryńska E. J., Ideały wychowawcze i wzory osobowe narodu polskiego w XIX i XX wieku, t. I, II, Białystok 2006

11. Suplicka A., Prywatne szkoły średnie i zawodowe w województwie białostockim w II Rzeczypospolitej, Białystok 2015

12.Suplicka A. , Oświata w województwie białostockim – w 100. rocznicę utworzenia Kuratorium Okręgu Szkolnego Białostockiego (1922-2022), Wydawnictwo Uniwersytetu w Białymstoku, Białystok 2022

13.Wróblewska U., Działalność kulturalno-oświatowa Karaimów w Drugiej Rzeczypospolitej, Białystok 2015.

14.Kobieta a patriotyzm. Konteksty historyczno – pedagogiczne XX-XXI wieku, red. Elwira J. Kryńska, A. Szarkowska, U. Wróblewska, Białystok 2012.

15. Dziecko w historii – wątek korczakowski, red. E. J. Kryńska, A. Suplicka, U. Wróblewska, Białystok 2013

16. Dziecko w historii-w kręgu kultury chrześcijańskiej, red. E. J. Kryńska, A. Suplicka, U. Wróblewska, Wydawnictwo Uniwersytetu w Białymstoku 2017

17. Dziecko w historii – sytuacja dziecka w odrodzonym państwie polskim, red. Elwira J. Kryńska, Agnieszka Suplicka, Łukasz Kalisz, Wydawnictwo Uniwersytetu w Białymstoku 2020

18. Dziecko w historii - między godnością a zniewoleniem. Godność jako fundament praw człowieka, tom I, red. Elwira Jolanta Kryńska, Łukasz Kalisz, Agnieszka Suplicka, Białystok 2021

19. Dziecko w historii - między godnością a zniewoleniem. Tom 2. Godność jako źródło naszego człowieczeństwa, E. Kryńska, Ł. Kalisz, A. Suplicka (red.), Wydawnictwo Uniwersytetu w Białymstoku, Białystok 2022

20.Wróblewska U. , Oświata Tatarów w Drugiej Rzeczypospolitej, Warszawa 2012

Teksty źródłowe:

1. Materiały do ćwiczeń z historii wychowania, wybór: S. Kot, Warszawa 1994.

2. Teksty źródłowe do dziejów wychowania, wybór: S. Możdźeń /8 tomów/, Kielce 1993.

3. Źródła do dziejów myśli pedagogicznej, t. I - XI, Wrocław 1956 - 1969.

4. Źródła do dziejów wychowania i myśli pedagogicznej, oprac. S. Wołoszyn /3 tomy/, Warszawa 1996.

Wiedza:

- Student definiuje i wyjaśnia problemy wychowawcze, edukacyjne i oświatowe w aspekcie historycznym. Rozumie klasyczne teorie dotyczące oświaty i wychowania człowieka z perspektywy historycznej, a także potrafi je krytycznie oceniać. Potrafi interpretować działalność nauczycieli i wychowawców w kontekście historycznej ciągłości i zmienności ich roli dziejowej.

A.1.W1, A. 1.W2;

-KA7_WG2 - weryfikacja: dyskusja, zaliczenie końcowe,

Umiejętności:

Potrafi wykorzystać podczas dyskusji wiedzę teoretyczną w sposób refleksyjny. Potrafi przeprowadzić krytyczną analizę źródła historycznego.

A.1U1.

Umie dokonać ogólnej analizy i interpretacji procesu rozwoju oświaty i opieki na przestrzeni dziejów. Potrafi rozpoznawać związki i współzależności myśli pedagogicznej z praktyką oraz interpretować zjawiska społeczne, ukazując ich powiązania z historią pedagogiki. Potrafi interpretować działalność nauczycieli w kontekstach historycznych, a także wykorzystać wiedzę z zakresu historii myśli pedagogicznej w celu analizowania i interpretowania problemów edukacyjnych, wychowawczych i opiekuńczych.

A.1U1., A.1 U2

KA7_UU2- współpracować z członkami zespołu badawczego na każdym etapie projektowania i realizacji badań naukowych

Kompetencje społeczne:

Student potrafi wskazać kontynuację inicjatyw podjętych w historii we współczesnej przestrzeni wychowawczej i edukacyjnej.

A.1.K1

Potrafi wypowiadać się, uczestniczyć w dyskusji, współpracuje w grupie. Buduje relacje oparte na wzajemnym zaufaniu między wszystkimi podmiotami procesu wychowania i kształcenia

A.1.K2

- KA7_KK1 - weryfikacja:obserwacja pracy studentów,

- KA7_KK2 - weryfikacja: dyskusja, rozmowa, samoocena

Zaliczenie odbywa się na podstawie:

- zaliczenie końcowe na ocenę (forma pisemna)

- obecności na zajęciach (dopuszczalna jest jedna nieobecność na zajęciach)

-51% punktów uzyskanych przez studenta jest niezbędne do uzyskania oceny pozytywnej

1. dostateczny – przy osiągnięciu przez studenta wyniku w granicach 51-59% - ocena dostateczna (3,0)

2. więcej niż dostateczny – przy osiągnięciu przez studenta wyniku w granicach 60-69% - ocena dostateczna plus (3,5)

3. dobry – przy osiągnięciu przez studenta wyniku w granicach 70-79% - ocena dobra (4,0)

4. więcej niż dobry – przy osiągnięciu przez studenta wyniku w granicach 80-89% - ocena dobra plus (4,5)

5. bardzo dobry – przy osiągnięciu przez studenta wyniku w granicach 90-100% - ocena bardzo dobra (5,0)

Zgodnie z koncepcją projektowania uniwersalnego istnieje możliwość wprowadzenia różnorodnych form zaliczenia dla osób ze szczególnymi potrzebami (po wcześniejszym uzgodnieniu z wykładowcą).

Tematyka

1. Historia wychowania jako dyscyplina naukowa

2. Wychowanie dzieci w starożytności. Dorycki i joński model wychowania. Wychowanie i szkolnictwo w starożytnym Rzymie w okresie republiki i cesarstwa

3. Narodziny uniwersytetów. Akademia Krakowska i jej znaczenie

4. Wychowanie w okresie renesansu, rola reformacji i kontrreformacji w szkolnictwie i kulturze europejskiej; humanizm i jego wpływ na teorię i praktykę pedagogiczną; przedstawiciele epoki Renesansu i ich poglądy na wychowanie

5. Nowożytna myśl pedagogiczna: twórczość Johna Locke'a, Jana Jakuba Rousseau; Koncepcja szkoły Jana Amosa Komeńskiego, Jana Henryka Pestalozziego, Fryderyka Herbarta

6. Sytuacja szkolnictwa polskiego w okresie oświecenia: upadek kultury i szkolnictwa w Polsce XVII-XVIII w.; reformy szkolne Stanisława Konarskiego, Adama Czartoryskiego; Działalność Collegium Nobilium i Szkoły Rycerskiej

7. Oświata i szkolnictwo polskie w okresie zaborów- wpływ zaborów na polską edukację;

8. Koncepcje i placówki wychowania przedszkolnego i początkowego.

9. Polska myśl pedagogiczna i pierwsze ochronki do 1918 roku

10. Organizacja szkolnictwa i myśl pedagogiczna w II Rzeczypospolitej. Wychowanie przedszkolne w II RP.

11. Oświata polska w czasie II wojny światowej. Tajne nauczanie.

12. Kolokwium. Zaliczenie przedmiotu

dyskusja, rozmowa, praca z tekstem źródłowym, pokaz, metoda projektu

-metody dydaktyczne z zastosowaniem zasad projektowania uniwersalnego w edukacji